:: BOEK RECENSIE

 DINAW MENGESTU

 

:: Titel 
Kinderen van de revolutie

:: Auteur 
Dinaw Mengestu

:: Website 
www.SurinamStars.com

 

Recensie 'Kinderen van de revolutie'
door: Rabin Gangadin, maart 2007 

Verhaal met een hoogstaand en rijkgeschakeerd karakter. De roman kinderen van de revolutie van Dinaw Mengestu, roept dezelfde associatie op als Midnight children van Salman Rushdi. In allebei de romans treffen we de componenten van de romantische liefde aan: het zwelgen in gevoelens, de tragiek van het noodlot, de overdreven lyrische retoriek, de ruimte die de verteller aanbrengt tussen illusie en werkelijkheid als de onherroepelijke veroordeling van de een door de ander. Mengestu geboren in Addis Abeba, vetrok in 1980 met zijn moeder en zus naar de Verenigde Staten, om aldaar herenigd te worden met zijn vader. Deze laatste was eerder tijdens de Rode Terreur EthiopiŽ ontvlucht. 

In de roman Kinderen van de revolutie vlucht de hoofdpersoon, Sepha Stephanos, 17 jaar geleden uit EthiopiŽ op aandringen van zijn moeder. Zijn vader is vermoord, terwijl de moeder met haar zoontje van zeven in EthiopiŽ achterblijft. Stephanos neemt zijn intrek bij zijn oom Berhane, die hem aan een baan helpt in het Capitol Hotel. Hij gehoorzaamt deze oom met een slaafs welgevallen en blijft zelf geheel buiten mededinging. Pas als er drie jaren verstreken zijn realiseert hij zich dat dit bestaan hem niet bepaald bevalt. Stephanos neemt het heft in eigen handen en opent een kruidenierswinkel, gevolgd door de huur van een appartement, vlakbij de winkel. In zijn nijverheid weet hij zich gesteund door zijn twee enige vrienden, Kenneth en Joseph. Tijdens de avondlijke uren komen de vrienden bijeen en wordt er hartstochtelijk en amusant onder het genot van whisky, gekeuveld over EthiopiŽ. 

Het leven neemt plotseling een andere wending door de blanke Julia, die zich met haar gekleurde dochtertje Naomi in de wijk vestigt. Met haar vernieuwende ideeŽn brengt zij nieuw leven in de buurt. Judith en Naomi komen ook in Stephanos winkel en er ontwikkelt zich een vriendschap tussen hen. Stephanos mag voor Naomi steeds voorlezen uit literaire romans van bijvoorbeeld Dostojevki. De zaken lopen gesmeerd, de buurt verandert en bloeit weer op, oude, vervallen woningen in de wijk worden ontruimd, totdat armlastige bewoners zich laten verleiden tot muiterij en Stephanos daardoor zijn winkel dreigt kwijt te raken. 

De roman oogt niet als een ordinaire migranten roman waarin aanpassingsclichťs de boel beheersen. Het is een psychologische vertelling waarin meerdere bodems te traceren zijn. Een steeds terugkerend dramatisch element in deze roman is bijvoorbeeld de strijd tussen de objectieve en de subjectieve werkelijkheid. Sepha Stephanos beleeft deze werkelijkheid alleen op een illusoire manier, of beter gezegd, hij leeft de illusie, probeert die te concretiseren. Illusie en werkelijkheid zijn in de roman duidelijk tegengestelde versies van ťťn hetzelfde, twee onafscheidelijke entiteiten (de ťťn aangenaam, de andere onaangenaam). 

Stephanos leeft in het verhaal in twee werkelijkheden, die in feite tegenstellingen oproepen: ik verwenste me om de stomme verwachtingen die ik had gekoesterd. Ik dacht dat ik de situatie nu helder zag: er was sprake geweest van een persoonsverwisseling. Ik was vergeten wie ik was, ik met mijn armetierige flat en vervallen winkel, en ik had als de eerste de beste sufferd geprobeerd van mezelf het type man te maken dat op een dure leren bank in een statig herenhuis zat en nonchalant van een porseleinen bord dineerde en moeiteloos over Emerson en Tocqueville keuvelde. 

De onaangename kant van deze beschreven werkelijkheid komt in botsing met het opgesmukte beeld dat Stephanos vanuit zijn fantasie onthult. Deze werkelijkheid laat enerzijds het kleurige, hoogstaande en rijkgeschakeerde karakter zien dat de auteur afzet tegen de grijze en armoedige objectieve versie van die werkelijkheid , maar anderzijds blijft die werkelijkheid steken in een soort illusie. 

Het lijkt alsof de auteur bewust een patroon gecreŽerd heeft, bestaande uit een succes en een mislukking hetwelk de rode draad vormt voor zijn beschreven werkelijkheid in de roman. Hij heeft het niet over de etnische identiteit (= het probleem dat migranten doorgaans ondervinden in veelal de Westerse beschaving), maar over hele gewone, normale, alledaagse, menselijke tegenstellingen, die samensmelten tot een hogere synthese. In deze synthese staan genoemde tegenstellingen weliswaar als verschillende elementen lijnrecht tegenover elkaar, maar blijken juist in goede verhouding tot elkaar te bestaan en later zelfs te versmelten tot ťťn vol werkelijkheidsgehalte: De rode draad. Misschien is dat wel het woord waarnaar ik op zoek ben. Waar is de rode draad van mijn leven? De draad die ik zou kunnen afrollen en nalopen, op zoek naar tekens en aanwijzingen die me kunnen vertellen wat ik nog verder kan verwachten. Het lijkt wel of de rode draad nu helemaal is afgerold, aangenomen dat zoiets kan. Lastiger is het om toe te geven dat er misschien nooit een rode draad is geweest. 

Opmerkelijk is dat deze beginnende auteur het plot van het verhaal zodanig in vorm heeft weten te gieten dat de verhaalcompositie erdoor beslist niet ontrafeld is. Ik heb hem in ieder geval nog nergens kunnen betrappen op de beschrijving van een sfeer en/of handeling die in dramatisch opzicht helemaal uit zijn voegen zou zijn geschoten. De taal is geestig terwijl de vertelkunst , als ik niet erg tegen de conventie van de klassieke literaire romans moet aanleunen, vlot en op een vloeiende wijze draperend. De bedrijvigheden volgen elkaar rustig op in plaats van over elkaar heen te buitelen. De auteur is er behoorlijk in geslaagd zijn verhaal te behoeden voor wijdlopigheid en sentimentele overdrijvingen, hetgeen het lezen van deze roman erg veraangenaamd.

Uitgeverij: Nieuw Amsterdam te Amsterdam ISBN: 978 90 468 010 31 www.nieuwamsterdam.nl

 

      © 2007 SurinamStars 

Bekijk ook de vele andere biografieŽn op SurinamStars, de best gerubriceerde databank!